Vrouwen daten onder hun niveau: revolutie op de huwelijksmarkt

Waarom vrouwen vreemd (willen) gaan.
Hoe ouder, hoe gelukkiger
Geschatte tijd om tekst te lezen: 6 minu(u)t(en)

Bron Anton Darius Thesollers www.unsplash.com

Mensen zien zichzelf heel vaak iemand daten op het zelfde niveau waar ze zich op bevinden. De hoogte van educatie speelde de afgelopen jaren een steeds grote rol in relaties. Hoger opgeleide mensen willen iemand op hun niveau of hoger. Dit komt vooral voor onder de vrouwen die in grote aantallen afstuderen van een hogere opleiding. Aan de andere kant is het aantal mannen dat afstudeert steeds minder.

Vrouwen met een hogere opleiding verwachten heel vaak ook dat hun partner hoger opgeleid is. Maar wordt die trend bestendigd?

Dokters die een relatie beginnen met hun verpleegster hebben hun beste tijd gehad. De rollen zijn tegenwoordig omgekeerd: voor het eerst kiezen vrouwen voor een relatie met een man die lager geschoold is en minder geld verdient.

Jan Van Bavel van KULeuven leidt een grootschalig Europees onderzoek over partnerkeuze. De eerste resultaten zijn opzienbarend. Ze maken een eind aan de mythes over wie voor wie kiest, en waarom. ‘Ik gebruik niet graag het woord revolutie,’ zegt Van Bavel, ‘maar op het vlak van de partnerkeuze zien we een ingrijpende omwenteling. Het dominante patroon is nog altijd dat mensen met een gelijkwaardig diploma met elkaar trouwen. Maar als er tussen de partners tóch een verschil in opleiding is, heeft de vrouw nu over het algemeen een hoger diploma dan de man! Vroeger was dat altijd omgekeerd. Anders gezegd: vrouwen gaan steeds vaker een relatie aan met mannen die lager geschoold zijn. In heel wat gevallen wordt de vrouw de belangrijkste kostwinner.’


Dat blijkt in de praktijk te kloppen. ‘Wat de statistieken vertellen, merk ik ook in de hoofden van de vrouwen die bij mij op consultatie komen’, zegt Rika Ponnet, seksuologe die met haar kantoor Duet aan relatiebemiddeling doet. ‘Onlangs zag ik nog een vrouw van 25 jaar, een master in de geschiedenis die zich daarna nog wat omschoolde en nu opleidingen verzorgt bij een uitzendbureau. Ze vertelde me dat ze er geen problemen mee zou hebben om een relatie aan te gaan met een man met een lager diploma. Net zoals veel van haar vriendinnen, trouwens.’ Ponnet weet het wel zeker: ‘Dit is radicaal anders dan pakweg tien jaar geleden. Toen was het voor vrouwen én mannen veel minder evident om een relatie te beginnen als de vrouw hoger geschoold was dan de man. Wat we nu meemaken, gaat helemaal in tegen wat altijd gedacht werd en nog vaak wordt gedacht: vrouwen zijn bijna biologisch geprogrammeerd om een relatie aan te gaan met een man die het economisch beter doet. Dat is in één generatie tijd volledig aan het keren. Ronduit indrukwekkend, je mag gerust spreken van een revolutie op de huwelijksmarkt.’

Lange tijd was de man beter opgeleid dan zijn vrouw, en had hij ook meer kans op een goedbetaalde baan. Wetenschappers noemen die balans hypergamie. Van Bavel: ‘Dat was na de Tweede Wereldoorlog lang het klassieke patroon op de huwelijksmarkt: een man koos altijd voor een partner die hoogstens een even goed diploma had als hij, en een vrouw zocht een man die minstens even hoog was opgeleid als zij. De man was dan in het doorsnee-Vlaamse gezin ook de kostwinnaar, de vrouw was moeder bij de haard.’

Daar kwam maar langzaam verandering in. Pas vanaf de jaren 1960 en 1970 gingen vrouwen steeds vaker de rol van moeder en werkneemster combineren. Dikwijls werkten ze eerst een tijdje, dan was het tijd om kinderen op de wereld te zetten, en als die wat groter waren ging moeder weer buitenshuis aan de slag. Het zou nog duren tot begin de jaren 1980 voordat het aandeel vrouwen met kleine kinderen dat voltijds uit ging werken zou stijgen.

‘Hypergamie was lange tijd de regel’, zegt Van Bavel. Het was voor mannen met een hoger diploma trouwens moeilijk om een vrouw te vinden met een gelijkwaardig diploma. Er waren toen nog niet zoveel vrouwen die bijvoorbeeld geneeskunde studeerden, bij de burgerlijk ingenieurs waren het helemaal witte merels. Het gevolg was dat de arts met een verpleegster trouwde, de manager met een secretaresse, de piloot met een stewardess. Het zijn clichés, maar ze kwamen vroeger geregeld voor.’

Dat veranderde pas naarmate de democratisering van het hoger onderwijs vorderde en meer vrouwen aan de universiteit gingen studeren.

Toen steeds meer vrouwen met steeds meer succes naar de universiteit gingen en afstudeerden, veranderde de huwelijksmarkt ingrijpend: hypergamie ruimde plaats voor homogamie: beide partners hebben een gelijkwaardig diploma. De arts trouwde niet langer met een verpleegster maar met een vrouwelijke collega-arts – hun aantal was in de loop der jaren enorm toegenomen.

Universitairen gaan tegenwoordig vooral met universitairen, arbeiders met arbeiders. Dat blijkt ook uit cijfers van Joël Girès, socioloog aan de Université libre de Bruxelles (ULB). Vorig jaar publiceerde hij een artikel over homogamie in ons land. 66 procent van de mensen met een diploma hoger onderwijs begint een relatie met iemand die ook zo’n diploma heeft. Slechts 1 procent van hen vormt een koppel met iemand die maximaal een diploma lager onderwijs heeft. Meer dan de helft van de mensen met een diploma secundair onderwijs heeft iets met iemand die ook een diploma secundair heeft.

Dat hoogopgeleiden overwegend trouwen met hoogopgeleiden en laagopgeleiden met laagopgeleiden heeft verstrekkende gevolgen. Professor Mark Elchardus van de Vrije Universiteit Brussel (VUB) heeft het daarbij ‘over een proces van sociale segregatie’: de groepen zonderen zich af, en hebben bijna geen contact meer met elkaar, ze leven in aparte werelden. Zo ontstond een nieuwe breuklijn in onze samenleving. Bovendien neemt de ongelijkheid toe: als hoogopgeleiden huwen met hoogopgeleiden kunnen ze (als ze allebei uit werken gaan en carrière maken, wat je vandaag bijna altijd ziet) het gezinsinkomen fors de hoogte injagen.

Er wordt vaak gedacht dat zulke relaties sneller op de klippen lopen, maar dat klopt niet, zegt Van Bavel: ‘De laagste scheidingskansen zien we als minstens één van beide partners hoogopgeleid is – man of vrouw, dát maakt niet uit. Vandaag komen de meeste echtscheidingen voor bij koppels waar beide partners laagopgeleid zijn. Ze verzeilen sneller in financiële problemen, wat druk zet op de relatie, maar het is ook mogelijk dat ze niet zo goed zijn in het omgaan met elkaar en dat de relatie stabiliteit mist.’

Je hoort ook weleens dat hoger opgeleide vrouwen moeilijk een man vinden en dikwijls single blijven. Ook met die mythe maakt Van Bavel korte metten: ‘Dat was in het verleden misschien enigszins zo, maar een hoger diploma blijkt nu voor vrouwen meer een troef dan een hindernis op de relatiemarkt. In plaats van vaker single te blijven, kiezen ze voor een lager geschoolde man.’ Ponnet bevestigt vanuit haar praktijk: ‘Een hooggeschoolde vrouw hoeft echt niet te denken dat ze op de relatiemarkt een nadeel heeft, dat is echt niet zo.’

Nee, net lager opgeleiden lopen een groter risico om geen partner te vinden, meent Van Bavel. Van Bavel benadrukt dat de sociale afkomst van de ouders nog altijd een belangrijke rol speelt bij de partnerkeuze: ‘Een vrouw uit een arbeidersgezin die een universitaire studie heeft gedaan, zal sneller een relatie met een lager opgeleide man beginnen dan een vrouw die uit de burgerij komt. Je afkomst hangt samen met de films waar je van houdt, welke boeken je leest, of je naar de opera gaat, welke “taal” je spreekt… En dat moet natuurlijk klikken met je partner, je moet met hem of haar kunnen praten.’ …

Niet iedereen is het daar mee eens. Onderzoekers van de universiteiten van Buffalo, California en Texas publiceerden een studie die aantoont dat mannen als ze de keuze hebben de voorkeur geven aan slimme vrouwen, maar dat ze nog steeds niet gemakkelijk beschouwd worden als date materiaal. De vrouw is door de jaren heen geëvolueerd naar een sterke en rationele vrouw, van zelfleiderschap naar leiderschap, van zachtheid naar intelligentie en persoonlijkheid.
Desondanks keren we in ons waardenpatroon toch onbewust nog vaak terug naar het conservatieve patroon waar de vrouw vrouw is en de man de kostwinner. De realiteit stemt hier echter niet mee overeen.

Verschillende experts geloven dat mensen van eenzelfde niveau elkaar beter kunnen begrijpen, beter kunnen communiceren en bepaalde onderwerpen niet hoeven uit te sluiten omdat de een het niet zou snappen. Er bestaat dan ook een groot verband tussen relaties en educatie.

Als liefde daadwerkelijk de hoofdreden is dat twee mensen in een relatie gaan dan moet er in principe geen probleem zijn om een lager opgeleide te daten. Ook komt het vaker voor dat mannen wel met vrouwen kunnen daten die op een lager niveau opgeleid zijn dan hijzelf. Het probleem komt dan voornamelijk voor bij vrouwen die op zoek zijn naar een man en geen genoegen willen nemen met lager geschoolde mannen.

Daten tussen hoger opgeleide mensen kan dus verschillende redenen hebben maar in ieder geval is een ding wel heel duidelijk. Als het echt om de liefde gaat zou scholing geen factor hoeven te zijn.

Bronnen (lees meer)

Ewald Pironet http://www.knack.be/nieuws/belgie/vrouwen-daten-onder-hun-niveau-revolutie-op-de-huwelijksmarkt/

http://datevisie.nl/datingblog/is-daten-hoger-opgeleiden-must/

© De copyrights van de hier weergegeven tekst(en)/foto's rusten bij de oorspronkelijke auteur(s). Geen overname tenzij met toestemming van de oorspronkelijke auteur(s). Vermelding op deze website is enkel om educatieve en/of wetenschappelijke redenen. Onderaan de informatie vindt u telkens zoveel mogelijk de originele bronnen voorzover ons bekend. Inden er auteursrechterlijke of privacyschendingen zijn, zijn die onvrijwillig door onbekendheid/onwetendheid en niet met opzet gebeurd. Mocht u het ongepast vinden dat uw eigen informatie/foto's/portretafbeeldingen op deze website worden vermeld of is er geen correcte bronvermelding naar uw informatie, contacteer dan gerardgielen@telenet.be met opgave van de betrokken schending van copyrights en de betrokken webpagina. De info zal dan zo snel mogelijk aangepast en/of verwijderd worden. We hopen op uw begrip bij een eventuele schending.

© This site is non commercial, only educational. All information is copyrighted from the original authors. If you find information or pictures on this site that are copyright to you, or that present you or relatives on the pictures and we have used them by accident without legal permission, please contact us immediately about the violation with link to the picture or webpage where you found it and the text or pictures will be removed asap. Contact gerardgielen@telenet.be in case. Thanks for your understanding for not respecting your privacy or copyrights by accident.

Ook interessant om te lezen!