Hebben wielrenners vaker een erectiestoornis?

Meer seks als medicijn tegen hooikoorts?
Meer zin in seks tijdens menstruatie

blur, sport, bike

Pexels (CC0), Pixabay

Fietsen is een zalige bezigheid en tijdens Corona hebben vele mensen de fiets (terug) ontdekt. Vele mannen zijn er op uit getrokken met een koersfiets. Het is de ideale manier om nieuwe landschappen te ontdekken, je uithouding te verbeteren en stalen kuiten te kweken. Maar is fietsen niet gevaarlijk voor het erectievermogen?

Het hangt er van af. Volgens een speciaal gezondheidsrapport van Harvard, Erectile Dysfunction: How medication, lifestyle changes, and other therapies can help you conquer this vexing problem , ontdekte de Massachusetts Male Aging Study dat fietsen onder bepaalde omstandigheden zenuwen kan beschadigen en slagaders in de penis kan comprimeren , wat kan leiden tot erectiestoornissen. Het risico was het grootst bij mannen die meer dan drie uur per week fietsten.

De reden dat fietsen ED kan veroorzaken, is dat de zadel een constante druk uitoefent op het perineum – het gebied tussen de geslachtsorganen en de anus. Deze druk kan de zenuwen beschadigen en de bloedstroom tijdelijk vertragen, wat tintelingen of gevoelloosheid in de penis en uiteindelijk ED veroorzaakt.

Maar zijn fietsen en ED een serieus probleem?

Uit een observationeel onderzoek uit 2014 in het Journal of Men’s Health bleek dat fietsen geen ernstige bedreiging vormde voor ED of onvruchtbaarheid. De onderzoekers hadden ongeveer 5.300 mannelijke fietsers bevraagd die een vragenlijst invulden waarin werd gevraagd hoeveel uur per week ze reden en of ze in de afgelopen vijf jaar symptomen van ED hadden ervaren, of de diagnose onvruchtbaarheid hadden gekregen. De resultaten vonden geen duidelijk verband tussen grote hoeveelheden fietsen en ED of onvruchtbaarheid.

Toch zijn niet alle wetenschappers het hier mee eens. Het grote probleem bij de fiets zou de aard van het zadel zijn. Die heeft namelijk de kwalijke neiging om de bilnaad (de zone tussen de anus en de teelballen) samen te drukken en daardoor ook de zenuwen en bloedvaten die erdoor lopen. Dit zijn net diezelfde zenuwen en bloedvaten die nodig  zijn om een erectie mogelijk maken. De eerste is nodig om de zenuwprikkels te geleiden die nodig zijn voor een erectie. De tweede dient om de bloedtoevoer op gang te brengen naar de zwellichamen van de penis, waardoor die stijf wordt. Als de zenuwen en bloedvaten van de bilnaad samengedrukt worden, lopen ze schade op, wat uiteindelijk tot erectiestoornissen kan leiden.

Wanneer wordt fietsen gevaarlijk voor het erectievermogen?

Alles hangt ervan af hoe vaak en hoe lang u fietst geven urologen als advies. Meer dan drie uur fietsen per week kan erectiestoornissen veroorzaken beweren bijvoorbeeld sommige  Nederlandse urologen. Het is hoe dan ook  belangrijk om goed naar je lichaam te luisteren. Zo zijn prikkelingen of enig ander ongemak in de bilnaad een belangrijk alarmsignaal.

Uit een onderzoek van de Universiteit van Keulen uit 1999 bleek een groep lange afstand wielrenners in 13,1% een erectiestoornis te hebben terwijl dit bij een groep niet-wielrenners van dezelfde leeftijd 3,9% bedroeg. Een ander onderzoek uit de VS van 1985 bestudeerde de klachten van amateurwielrenners die deelnamen aan een fietstocht van 8 dagen waarbij ruim 800 km werd afgelegd. Van de mannelijke wielrenners had 45% last van milde en tijdelijke doofheid in het perineum, het gebied tussen balzak en anus waar het lichaam contact maakt met het zadel, 10 % had hier ernstig last van en 2% moest tijdelijk stoppen met wielrennen vanwege deze klachten. Een derde onderzoek uit 2001 uit Boston onder 1709 mannelijke wielrenners tussen 40-70 jaar liet zien dat wielrennen gedurende meer dan 3 uur per week een fors hoger risico (72%) op een matige tot ernstige erectiestoornis heeft.

In Nederland werd door de afdeling urologie van de Universiteit van Maastricht in 2014 gerapporteerd over klachten bij 430 amateurfietsers na fietstochten van drie uur of langer. Van een tijdelijke erectiestoornis was sprake in 9,3%, 15,5% had na afloop een slappe plasstraal, doofheid in de penis en in de perineale streek trad bij 40% van de mannen op.

Conclusie: bij wielrenners die regelmatig meer dan drie uur fietsen komt frequenter een erectiestoornis voor die meestal heel tijdelijk is en die gepaard gaat met een gevoel van doofheid in de penis en balzak. Het gevaar is natuurlijk wel dat die mannen beginnen twijfelen aan hun mannelijkheid en dat een tijdelijk lichamelijk probleem een psychisch probleem gaat worden waardoor andere mechanismen namelijk faalangst een rol gaan spelen.

Wat is het mechanisme dat leidt tot een erectiestoornis en klachten van doofheid in het ano-genitale gebied?

Tijdens het fietsen beweegt een wielrenner naar het puntje van zijn zadel. Dan zit hij alleen nog op het gedeelte van zijn bekkenbodem waar de bloedvaten en zenuwen vandaan komen. Omdat de zenuwen worden afgeklemd en er minder bloedtoevoer is naar de penis, treedt er een verdoofd gevoel op dat zich kan uiten in de penis, scrotum of het gebied tussen de anus en scrotum. Dat dove gevoel moet niet te lang duren.

Door langdurige druk op deze bundel tussen zadel en bekken raakt de zenuw beklemd en de bloedtoevoer eveneens, je kunt het vergelijken met het mechanisme van een gevoelloze arm als je bovenarm te lang beklemd raakt doordat je verkeerd ligt. Bij het fietsen op een racefiets treedt daarbij ook nog bij iedere pedaaltrap een zekere rek op van de zenuw die daardoor verder beschadigd raakt.

Vaak trekt het na twee uur wel weer weg. Soms blijft het en ontstaat er een erectiestoornis. Dat komt dan voor bij fanatiekere fietsers. Er wordt zelfs gesproken over het preventief toedienen van viagra aan fanatieke wielrenners, om zo de bloedvaten te verwijden. Maar beroepswielrenners zullen dat niet mogen gebruiken, want viagra kan ook het hart en de longen positief beïnvloeden. Dan is het weer een vorm van doping.

De dosis moet dan zo laag mogelijk zijn. En het is natuurlijk niet de bedoeling dat de wielrenners geslachtsgemeenschap hebben op de fiets en een erectie op de fiets is ook niet gemakkelijk.

Hoe zit dat met vrouwen? Het is een belangrijke vraag omdat meer en meer vrouwen zich ook op het wielrennen gegooid hebben en aan competitie doen. Maar omdat het vrouwelijk lichaam anders kan reageren dan het mannelijk lichaam is onderzoek hier ook nodig. Bij vrouwen die wielrennen is er in eenzelfde percentage een doof gevoel in de schaamlippen. Als dat lang duurt, daalt de gevoelszin in dat gebied ook. Vaak komt het gevoel snel terug, maar daar is nog niet zo veel onderzoek naar gedaan.

Hoe kan je erectiestoornissen door wielrennen voorkomen?

Voorkomen is natuurlijk het belangrijkste, niet wielrennen is een optie, maar daar staat tegen over dat het wielrennen ook een bewezen positief effect op de gezondheid heeft: het is goed voor hart en bloedvaten, het leidt tot gewichtsverlies, het ontspant en verbetert de kwaliteit van leven. Ook kan fietsen het risico op overlijden verminderen, met 43% als je tenminste eenmaal per week een flink stuk fietst.
Als je toch kiest om te gaan fietsen met een smalle zadel is het verstandig volgende vier adviezen te volgen.  Deze adviezen zijn er alle op gericht om de vaat-zenuwbundel naar de penis (zie boven) te ontzien.

1 De positie van het lichaam op het zadel

Als u recht op het zadel zit (90 graden) krijgt de penis al 40% meer bloed dan wanneer je in een 60 graden positie op het zadel zit, onafhankelijk van het type zadel. De meeste wielrenners zitten echter liever sterk voorovergebogen (30 graden) om geen wind te vangen. Dit moet u dus afwisselen met een rechte positie om de doorbloeding naar de penis te verbeteren.

2 Het type zadel

Hier is veel om te doen. Een studie in de Europese urologie wees uit dat smalle zadels met een V-vorm in de neus van het zadel de zuurstof naar de penis met respectievelijk 82,4% en 72,4% verminderden. Koop dus een breed, goed gevoerd zadel om de impact van de rit op te vangen. Een met gel gevulde zadel is een goede keuze. Kies ook een zadel met een neuslengte van niet meer dan 6 centimeter, suggereert een studie uit 2014 in Applied Ergonomics.

Feit is dus dat een breed zadel van groot belang is om te zorgen dat u op uw beide zitknobbels zit, zodat deze botdelen en niet het perineum je hele lichaamsgewicht incl. de uitgeoefende krachten kunnen dragen. Daarnaast is het gebruik van een zogenaamd “no-nose“ zadel (vrouwenzadel) zeer gunstig, omdat dan de vaat-zenuwbundel nagenoeg vrij ligt zodat er geen druk op kan worden uitgeoefend. Maar de meeste echte wielerfanaten zullen zich niet met zulk een zadel durven vertonen.

De meeste wielrenners prefereren een keihard mesdun zadel waarmee ook goed te sturen valt. Dat is dus niet gezond voor je perineum, penis, balzak en prostaat. In de VS werd de hoger genoemde no-nose zadel in 2009 aanbevolen voor alle 40.000 mannen die vanwege hun beroep dagelijks op de fiets zitten, zoals politieagenten en veiligheidspersoneel.

Een zadel met een gat is niet per se goed; het gaat erom dat het zadel breed is zodat je zitknobbels het gewicht dragen.

Een zadel met een gelpolster is af te raden, omdat daarbij de beide zitbeenderen inzakken in de gel waardoor er toch weer compressie van de vaat-zenuwbundel kan optreden.  Maar voor de echte wielrenners speelt wellicht ook het uitzicht. Het zal een moeilijke keuze worden tussen sportieve kracht en esthetiek en mogelijke medische problemen.

3 Positie van het zadel

Plaats het zadel horizontaal en in ieder geval niet omhoog, want daardoor neemt de druk op het perineum en de penis met balzak sterk toe. Als je het zadel 10 graden naar beneden laat wijzen, vermindert de perineale druk al met 44%. Maar dit heeft het nadeel dat de druk op de polsen toeneemt en dat de renner voortdurend wil terug schuiven om weer stabiliteit op het zadel te krijgen tijdens het fietsen. Plaats het zadel dus horizontaal.

4 Wisselen van positie

Ga regelmatig van het zadel af tijdens het wielrennen en wissel uw houding af van zitten naar staan op de pedalen.

Tenslotte: het spreekt vanzelf dat je je fiets afstelt op je eigen lengte, dat geldt ook voor de hoogte van het zadel. Een te lage positie van de handremmen is ongunstig omdat je dan weer te gebogen op je fiets gaat zitten. Een mountainbike heeft doorgaans ongunstiger verhoudingen dan een gewone racefiets. De beste fiets voor uw perineum is de ligfiets maar dat is niet aantrekkelijk.

5. Hoogte stuur.
Een studie in The Journal of Urology ontdekte dat de stuurhoogte parallel aan of hoger dan het zadel het risico op ED verhoogde in vergelijking met de stuurhoogte lager dan de zadelhoogte. Bezoek een lokale fietsenwinkel om je goed te laten passen. Dit zorgt ervoor dat u de ideale stoel- en stuurhoogte heeft die minimale druk op het perineum uitoefent.

6. Type fiets. Een andere studie toonde aan dat het rijden op een ligfiets – die de berijder in een ontspannen liggende positie plaatst – niet dezelfde dramatische (hoewel tijdelijke) daling van de zuurstoftoevoer naar de penis veroorzaakte als het rijden op een conventionele fiets.

Dit betekent niet dat je moet stoppen met het rijden op een traditionele fiets om je te beschermen tegen mogelijke ED, maar dit kan een optie zijn als je ook regelmatig rug- of nekpijn hebt of andere problemen die het normale fietsen belemmeren.

Houd er rekening mee dat als je na ritten tintelingen of gevoelloosheid in je penis voelt, je toch een tijdje  moet stoppen met fietsen. Dit zijn waarschuwingssignalen dat je fietsen kan leiden tot erectiestoornissen. Neem ook regelmatig een pauze tijdens lange ritten en draag een gevoerde fietsbroek met stevig inlegzeem voor extra bescherming.

Bronnen

Marceau L, Kleinman K, Goldstein I, McKinlay J. Does bicycling contribute to the risk of erectile dysfunction? Results from the Massachusetts Male Aging Study (MMAS). Int J Impot Res. 2001 Oct;13(5):298-302.

https://nl.medipedia.be/erectiestoornissen-nieuws/fietsen-een-oorzaak-van-erectiestoornissen

https://www.andros.nl/artsenblog/erectieproblemen/wielrennen-en-erectieproblemen/

https://www.andros.nl/artsenblog/erectieproblemen/waarom-wielrenners-steeds-vaker-en-jonger-kampen-verdoofde-penis/

https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/can-cycling-cause-erectile-dysfunction

https://www.healthline.com/health/erectile-dysfunction/can-cycling-cause-ed

© De copyrights van de hier weergegeven tekst(en)/foto's rusten bij de oorspronkelijke auteur(s). Geen overname tenzij met toestemming van de oorspronkelijke auteur(s). Vermelding op deze website is enkel om educatieve en/of wetenschappelijke redenen (onderwijsdoeleinden). Deze website is niet commercieel, bevat geen reclame en heeft geen inkomsten. Onderaan de informatie vindt u telkens zoveel mogelijk de originele bronnen voorzover ons bekend. Inden er auteursrechterlijke of privacyschendingen zijn, zijn die onvrijwillig door onbekendheid/onwetendheid en niet met opzet gebeurd. Mocht u het ongepast vinden dat uw eigen informatie/foto's/portretafbeeldingen op deze website worden vermeld of is er geen correcte bronvermelding naar uw informatie, contacteer dan gerardgielen@telenet.be met opgave van de betrokken schending van copyrights en de betrokken webpagina. De info zal dan zo snel mogelijk aangepast en/of verwijderd worden. We hopen op uw begrip bij een eventuele schending. Kennis is er om te delen, niet om te bezitten!

© This site is non commercial, only educational. All information is copyrighted from the original authors. If you find information or pictures on this site that are copyright to you, or that present you or relatives on the pictures and we have used them by accident without legal permission, please contact us immediately about the violation with link to the picture or webpage where you found it and the text or pictures will be removed asap. Contact gerardgielen@telenet.be in case. Thanks for your understanding for not respecting your privacy or copyrights by accident.Sharing knownledge is more important than possessing knowledge