De spin en de vlieg Een voorleesboek over grooming

Payoke trekt aan alarmbel: "Meer jonge slachtoffers van tienerpooiers'
She-too: seksueel misbruik door vrouwen

Ieder kind weet dat een vlieg en een spin geen vrienden kunnen zijn. En toch… Spin heeft een heel arsenaal aan verleidingsstrategieën klaar. Aanvankelijk weet kleine vlieg de pogingen te doorzien. Maar de spin geeft niet op en weeft een web van mierzoete woorden waarin kleine vlieg uiteindelijk verstrikt zal raken.

Grooming, kinderlokken, is het bevriend worden en het uitbouwen van een emotionele relatie met een kind om vertrouwen op te bouwen en hem of haar vervolgens te misbruiken. Over dit delicate onderwerp schreven Tie Veldeman en Liesbeth Kennes het boek De spin en de vlieg, dat prachtig geïllustreerd werd door Naomi Christiaens.

Dit prentenboek vertelt een eigentijdse fabel over het verleiden van minderjarigen. ‘Grooming’ is het proces dat voorafgaat aan het eigenlijke misbruik door kinderlokkers, waarbij de pedoseksueel het kind en vaak ook de ouders als het ware voorbereidt op het seksuele misbruik.

Iedereen weet dat spinnen graag vliegjes lusten, ook vliegjes weten dat. Het vliegje in dit verhaal heeft vaak gehoord dat spinnen gevaarlijk zijn. Wanneer ze een sluwe spin ontmoet die zich voordoet als een lieve en charmante heer, gaat ze toch twijfelen. Iemand die zulke lieve dingen tegen je zegt, zou toch nooit een vlieg kwaad doen? Ook kinderen kunnen offline en online een kindermisbruiker tegenkomen die net als de spin in dit verhaal te werk gaat. Nergens wordt de gewiekstheid van de kindermisbruiker en de verleidingsdans die grooming is zo pijnlijk tot leven gebracht als in dit prachtige prentenboek voor lezertjes vanaf 4 jaar. Achteraan werd ook een informatief katern voor ouders en leerkrachten toegevoegd.

Ook in het verleden werd er gezocht naar manieren om kinderen te beschermen. In 1829 kroop Mary Howitt in de pen om ‘The Spider and the Fly’ te schijven. Ze hoopte met dit verhaal kinderen duidelijk te maken dat niet iedereen die vriendelijk is daarom ook goede bedoelingen heeft. Zo’n verhaal heet in het Engels een cautionary tale. In het Nederlands zou je dus kunnen spreken van een waarschuwingsverhaal. Minder klinkend, maar het dekt de lading.

In ‘The Spider and the Fly’ wordt pijnlijk duidelijk hoe een kindermisbruiker te werk gaat. Om toegang te krijgen tot slachtoffertjes, worden de ouders zodanig gecharmeerd dat ze zonder zorgen hun kind aan hem toevertrouwen. Het kind wordt opgehemeld, op een voetstuk geplaatst, maar tegelijkertijd ook geïsoleerd van anderen.

Grooming is het proces waarbij een volwassene een kind/jongere benadert en manipuleert met het oog op seksueel contact. Groomers gaan hierbij doorgaans zeer manipulatief te werk en nemen zorgvuldig de tijd om het vertrouwen te winnen en een band op te bouwen. Geleidelijk aan wordt er zo aangezet tot seksuele handelingen. Grooming kan zowel tot online (vb. via webcam, chatberichten, mail) als offline (via een fysieke ontmoeting) seksueel misbruik misbruik leiden. Ook kan de groomer beeldmateriaal aanmaken of verspreiden, waardoor het kind opnieuw slachtoffer wordt. Groomers winnen het vertrouwen door de begrijpende vriend te spelen en complimentjes te geven. Zo proberen ze slachtoffers uit de kleren te praten.

Dit thema wordt in het boek voelbaar weergegeven door een perfect samengaan van tekst en tekeningen. Zo krijg je telkens je een blad omslaat een nieuwe verleidingspoging van de spin te zien.

Bron https://www.vanhalewyck.be/nieuws/de-spin-en-de-vlieg-het-boek-dat-grooming-bespreekbaar-maakt

“Seksueel misbruik begint vaak met gewone vriendschap.” Ze belooft veiligheid en geborgenheid, een heel speciale vriendschap, zorg en aandacht. Ze geeft kleine vlieg voortdurend complimenten en lokt haar met speelgoed en snoep.

De spin neemt er de tijd voor en gebruikt nooit geweld. Ze gaat doelgericht en nauwgezet te werk. Zo wint ze langzaam maar zeker het vertrouwen. Ze zorgt ervoor dat kleine vlieg zelf verwachtingsvol naar haar toe komt. Seksueel misbruik begint immers vaak met een gewone vriendschap.

Voor hen beiden primeerde dat er geen spoor van victim blaming in het verhaal voorkwam. Het is namelijk de spin die de vlieg zodanig manipuleert totdat ze uiteindelijk wordt betoverd door zijn mooie praatjes. Haar eigen intuïtie wordt overstemd door zijn lofzang. De weerstand verzwakt en ze loopt in de val. Het vliegje treft geen schuld.

Victim blaming zie je vaak in de omgang met slachtoffers van onrecht. Ze hadden andere kleding moeten dragen, op dat uur mag niemand alleen door dat park naar huis wandelen, je ziet toch zo dat de situatie niet veilig was, dan had ze maar niet moeten meegaan… Dat de dader de daad stelt, lijkt snel vergeten en de verantwoordelijkheid wordt bij het slachtoffer gelegd.
Grooming

Het verhaal van grooming door de spin is eerder sensibiliserend naar volwassenen toe: misbruik gebeurt zelden door een onbekende die het kind gewelddadig bejegent, maar meestal net door iemand die vertrouwen opwekt. Het is niet de bedoeling wantrouwen te creëren, maar wel dat opvoeders hun buikgevoel durven te volgen. Als zij het gevoel hebben dat er iets niet pluis is met een kind, dan wachten ze beter niet op duidelijke signalen die zeggen wat er aan de hand is. Op dat moment is er misschien al teveel gebeurd.

Ook de genderdimensie was erg belangrijk: niet stereotiep. Het vliegje is doelbewust zo geslachtsneutraal als mogelijk gemaakt en de spin breit…. Wat moet je anders met zoveel armen?

Bronnen

http://www.childfocus.be/nl/seksuele-uitbuiting/grooming

https://www.standaardboekhandel.be/productDetails.action?code=9789461317384

https://www.vanhalewyck.be/nieuws/de-spin-en-de-vlieg-het-boek-dat-grooming-bespreekbaar-maakt

© De copyrights van de hier weergegeven tekst(en)/foto's rusten bij de oorspronkelijke auteur(s). Geen overname tenzij met toestemming van de oorspronkelijke auteur(s). Vermelding op deze website is enkel om educatieve en/of wetenschappelijke redenen (onderwijsdoeleinden). Deze website is niet commercieel, bevat geen reclame en heeft geen inkomsten. Onderaan de informatie vindt u telkens zoveel mogelijk de originele bronnen voorzover ons bekend. Inden er auteursrechterlijke of privacyschendingen zijn, zijn die onvrijwillig door onbekendheid/onwetendheid en niet met opzet gebeurd. Mocht u het ongepast vinden dat uw eigen informatie/foto's/portretafbeeldingen op deze website worden vermeld of is er geen correcte bronvermelding naar uw informatie, contacteer dan gerardgielen@telenet.be met opgave van de betrokken schending van copyrights en de betrokken webpagina. De info zal dan zo snel mogelijk aangepast en/of verwijderd worden. We hopen op uw begrip bij een eventuele schending. Kennis is er om te delen, niet om te bezitten!

© This site is non commercial, only educational. All information is copyrighted from the original authors. If you find information or pictures on this site that are copyright to you, or that present you or relatives on the pictures and we have used them by accident without legal permission, please contact us immediately about the violation with link to the picture or webpage where you found it and the text or pictures will be removed asap. Contact gerardgielen@telenet.be in case. Thanks for your understanding for not respecting your privacy or copyrights by accident.Sharing knownledge is more important than possessing knowledge